Identyfikatory chemiczne
| Numer CAS | 57574-09-1 |
|---|---|
| Wzór sumaryczny | C22H27NO2 |
| Masa molowa | 337.5 |
| SMILES | C1CC2=CC=CC=C2C(C3=CC=CC=C31)NCCCCCCC(=O)O |
| InChIKey | ONNOFKFOZAJDHT-UHFFFAOYSA-N |
| PubChem CID | 34870 |
Nazewnictwo
| Język / system | Nazwa |
|---|---|
| polski | Amineptyna |
| oznaczenie chemiczne | kwas 7-[(10,11-dihydro-5H-dibenzo[a,d]cyklohepten-5-ylo)amino]-heptanowy |
| nazwa systematyczna IUPAC (ang.) | 7-(2-tricyclo[9.4.0.03,8]pentadeca-1(15),3,5,7,11,13-hexaenylamino)heptanoic acid |
| synonimy / oznaczenia (ang.) | Amineptine, Amineptin, Amineptino, Amineptinum |
| zapis SMILES | C1CC2=CC=CC=C2C(C3=CC=CC=C31)NCCCCCCC(=O)O |
| numer CAS | 57574-09-1 |
| grupa wykazu | II-P |
Czym jest
Pozycja wykazu zaliczona do grupy II-P. Jest to substancja psychotropowa objęta kontrolą na podstawie ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii (grupa II-P - dopuszczone wyłącznie do ograniczonego stosowania).
Zakres opisu. Hasło ma charakter rozpoznawczo-prawny. Wskazuje status kontrolny i podstawę odpowiedzialności - nie zawiera opisu wytwarzania ani dawkowania.
Dane fizykochemiczne
| Właściwość | Wartość |
|---|---|
| wzór sumaryczny | C22H27NO2 |
| masa molowa | 337,5 g/mol |
| temperatura topnienia | 226-230 |
| log P (lipofilność, XLogP) | 2,1 |
Dane fizykochemiczne pochodzą z bazy PubChem (rekord CID 34870) i służą do wstępnej identyfikacji zabezpieczonego materiału; rozstrzygające pozostaje badanie laboratoryjne.
Informacje medyczne
Amineptyna – organiczny związek chemiczny, trójcykliczny lek przeciwdepresyjny. Jego działanie polega na selektywnym blokowaniu wychwytu zwrotnego dopaminy i (słabiej) noradrenaliny. Do 2005 roku została wycofana ze sprzedaży w większości krajów (obecnie stosowana tylko w Grecji pod nazwą handlową Survector) ze względu na możliwe działanie hepatotoksyczne.
| Dane farmakologiczne | Wartość |
|---|---|
| klasyfikacja ATC | N06AA19 - leki przeciwdepresyjne - nieselektywne inhibitory wychwytu monoamin (TLPD) |
| okres półtrwania (T½) | 48 min |
Identyfikatory i zasoby zewnętrzne
| Baza danych | Identyfikator |
|---|---|
| Numer CAS | 57574-09-1 |
| PubChem CID | 34870 |
| ChemSpider | 32091 |
| CompTox (DTXSID) | DTXSID1048831 |
| ChEMBL | CHEMBL418995 |
| ChEBI | 32499 |
| KEGG | D07335 |
| DrugBank | DB04836 |
| UNII (FDA) | 27T1I13L6G |
| MeSH | C011597 |
| RxNorm | 17698 |
| ECHA InfoCard | 100.055.271 |
| InChIKey | ONNOFKFOZAJDHT-UHFFFAOYSA-N |
Pełny zestaw powiązań i identyfikatorów: Wikidata Q44822059.
Status prawny
| Cecha | Wartość |
|---|---|
| kategoria | substancja psychotropowa |
| grupa | II-P |
| charakter grupy | grupa II-P - dopuszczone wyłącznie do ograniczonego stosowania |
| reżim | zakaz posiadania i obrotu wbrew przepisom ustawy |
| wersja wykazu | Dz.U. 2024 poz. 1139, stan zweryfikowany 27.07.2026 |
Podstawa prawna
| Akt | Zakres |
|---|---|
| Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii, art. 32 | podział substancji psychotropowych na grupy I-P do IV-P |
| Rozporządzenie Ministra Zdrowia (Dz.U. 2024 poz. 1139) | wykaz z przypisaniem pozycji do grupy II-P |
| Konwencje ONZ | Konwencja o substancjach psychotropowych z 1971 r. — wykaz II |
Rozpoznanie w warunkach terenowych
Postać spotykana - proszek, kryształy, tabletki, kapsułki, roztwory albo preparaty; opakowanie może być nieoznaczone albo opatrzone fałszywym opisem („nie do spożycia”, „badawcze”, „kolekcjonerskie”).
Wskaźniki - porcjowanie i pakowanie handlowe, wagi lub zgrzewarki; współobecność innych pozycji wykazu i sprzedaż poza legalnym obrotem.
Zasady bezpieczeństwa - unikać kontaktu, wdychania i wzbijania pyłu; zabezpieczyć próbkę do badania instrumentalnego, bez traktowania testu polowego jako potwierdzenia.
Sygnały wytwarzania lub przetwarzania
Najczęstsze są ślady przetwarzania i porcjowania gotowego materiału: wagi, mieszalniki, rozcieńczalniki, zgrzewarki, kapsułkarki, liczne opakowania jednostkowe i osad na powierzchniach. Aparatura chemiczna ma znaczenie dopiero w układzie z odczynnikami, odpadami procesu i dokumentacją wskazującą na wytwarzanie.
Odpowiedzialność karna
| Podstawa | Czyn | Zagrożenie |
|---|---|---|
| art. 62 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii | posiadanie wbrew przepisom ustawy środka odurzającego lub substancji psychotropowej | do lat 3; znaczna ilość - od roku do lat 10 |
| art. 53 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii | wytwarzanie, przetwarzanie lub przerób wbrew przepisom ustawy | do lat 3; znaczna ilość - od lat 3 |
| art. 56 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii | wprowadzanie do obrotu lub uczestniczenie w obrocie wbrew przepisom ustawy | od 6 miesięcy do lat 8; znaczna ilość - od lat 2 do 12 |
| art. 55 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii | przywóz, wywóz, wewnątrzwspólnotowe nabycie lub dostawa albo tranzyt wbrew przepisom ustawy | do lat 5; znaczna ilość - od lat 2 do 12 |
| art. 58-59 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii | udzielanie lub nakłanianie wbrew przepisom ustawy, w tym w celu osiągnięcia korzyści | zależnie od czynu, w tym od 6 miesięcy do lat 8 |
Przypisy
- Rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie wykazu substancji psychotropowych, środków odurzających oraz nowych substancji psychoaktywnych (Dz.U. 2024 poz. 1139), grupa II-P.
- Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii, art. 31, 32, 53, 55, 56, 58, 59, 62, 62b.
- Konwencja o substancjach psychotropowych z 1971 r. — wykaz II; ustalono według INCB Yellow List (64. edycja, 2025) i Green List (36. edycja, 2025).
- Dane fizykochemiczne i nazewnictwo: baza PubChem, rekord CID 34870 (https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/34870).
Wykrywanie i potwierdzanie
Metody mają różną moc wnioskowania. Alarm lub wynik przesiewowy służy do ochrony i wyboru dalszego badania; nie zastępuje identyfikacji potwierdzającej wykonanej w granicach zwalidowanej metody.
Badanie przesiewowe
- Odczynnikowe testy barwne narkotyków — reakcja barwna może wstępnie wskazać klasę, ale nie przesądza tożsamości.
Identyfikacja wstępna
- Przenośna spektroskopia Ramana — szybkie porównanie widma materiału z biblioteką.
- Spektroskopia FTIR-ATR — ortogonalne widmo drgań, szczególnie użyteczne dla składnika głównego.
Potwierdzenie laboratoryjne
- Chromatografia gazowa ze spektrometrią mas (GC-MS) — rozdzielenie mieszaniny i potwierdzenie widmem mas oraz retencją.
- Chromatografia cieczowa z tandemową spektrometrią mas (LC-MS/MS) — czuła analiza związków polarnych, termolabilnych i metabolitów.
Dobór zależy od postaci materiału, matrycy, stężenia, dostępnej aparatury i procedury właściwej jednostki.