Identyfikatory chemiczne

Numer CAS63547-13-7
Wzór sumarycznyC15H15NO3S
Masa molowa289.4
SMILESC1=CC=C(C=C1)C(C2=CC=CC=C2)S(=O)CC(=O)NO
InChIKeyCGNMLOKEMNBUAI-UHFFFAOYSA-N
PubChem CID3033226

Nazewnictwo

Język / system Nazwa
polski Adrafinil
angielski Adra nil
klasa Listy zabronionej WADA S6.A

Czym jest

stymulant - pobudza ośrodkowy układ nerwowy, znosi zmęczenie.

Pozycja „Adrafinil” jest zaliczona do klasy S6.A Listy zabronionej.

Zakres opisu. Hasło ma charakter rozpoznawczo-prawny. Wskazuje status substancji na Liście zabronionej oraz podstawę odpowiedzialności - nie stanowi porady medycznej ani instrukcji stosowania.

Profil działania i oczekiwany cel użycia

Mechanizm w organizmie. Adrafinil zwiększa czuwanie, przede wszystkim przez hamowanie transportera dopaminy; dalsze skutki obejmują układy oreksyny, histaminy i katecholamin. Skutkiem jest większa czujność, mniejsze odczuwanie zmęczenia i bólu oraz pobudzenie układu krążenia; nie oznacza to usunięcia fizjologicznego zmęczenia.

Czego użytkownik mógł się spodziewać. Oczekiwano koncentracji, agresywności zadaniowej, krótszego czasu reakcji, tłumienia apetytu i możliwości kontynuowania wysiłku mimo zmęczenia.

Ocena dowodów. Dla leków stosowanych w ADHD lub narkolepsji potwierdzona jest poprawa czuwania i uwagi w chorobie. Dowody poprawy złożonego wyniku sportowego u zdrowych osób są nierówne; subiektywne poczucie mocy może przewyższać obiektywną korzyść.

Działania niepożądane i szkody

Tachykardia, nadciśnienie, arytmia, hipertermia, odwodnienie, bezsenność, lęk, pobudzenie lub psychoza; możliwe są drgawki, udar, zawał i uzależnienie. Środki serotoninergiczne mogą wywołać zespół serotoninowy.

Udokumentowane postacie, stosowanie i dawki

Brak zatwierdzonego dawkowania tej substancji w celu poprawiania wyniku; przy związku projektowanym często brak w ogóle wiarygodnej dawki u ludzi. Tabletka, kapsułka, proszek lub aerozol muszą zostać zidentyfikowane laboratoryjnie.

Podane liczby opisują zatwierdzone leczenie albo warunki badania. Nie stanowią zalecenia stosowania w sporcie. Niezweryfikowany „cykl” może być dowodem zamiaru, lecz nie jest wiarygodnym źródłem medycznym.

Źródła profilu
Cecha Wartość
reżim Światowy Kodeks Antydopingowy / Lista zabroniona WADA
wersja wykazu Lista zabroniona WADA 2026 (obowiązuje od 1 stycznia 2026 r.)
klasa WADA S6.A
zakres zakazu podczas zawodów

Podstawa prawna

Akt Zakres
Lista zabroniona (Światowy Kodeks Antydopingowy WADA) zaliczenie substancji do klasy S6.A
Ustawa z dnia 21 kwietnia 2017 r. o zwalczaniu dopingu w sporcie zakaz stosowania, podawania i obrotu w celu użycia w sporcie; nadzór POLADA
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne dla substancji będących produktami leczniczymi - obrót wyłącznie w reglamentowanym łańcuchu
Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii jeżeli substancja jest zarazem środkiem odurzającym lub substancją psychotropową - odrębna odpowiedzialność karna

Rozpoznanie w warunkach terenowych

Postać spotykana: tabletki, kapsułki, proszek, kryształy i porcjowane saszetki.

Sygnały rozpoznawcze: opakowania bez składu, kontekst zawodów, nazwy stymulantów oraz równoległe objęcie wykazem środków psychotropowych.

Wskaźniki - porcjowanie, fałszywe oznakowanie, obrót poza legalnym łańcuchem i związek czasowy z zawodami; równoległy status narkotykowy ocenia się niezależnie.

Zasady bezpieczeństwa - zabezpieczenie preparatów, opakowań, sprzętu i dokumentacji; pobranie próbek do badania; ostrożność wobec nieoznaczonych roztworów i proszków.

Odpowiedzialność

Podstawa Czyn Charakter
art. 48 ustawy o zwalczaniu dopingu w sporcie podawanie małoletniemu lub zawodnikowi substancji zabronionej albo stosowanie wobec niego metody zabronionej odpowiedzialność karna
art. 49 ustawy o zwalczaniu dopingu w sporcie wprowadzanie do obrotu lub uczestniczenie w obrocie substancją zabronioną w celu użycia w sporcie odpowiedzialność karna
reguły antydopingowe (POLADA) stosowanie lub posiadanie przez zawodnika odpowiedzialność dyscyplinarna
ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii posiadanie, obrót, wytwarzanie - gdy substancja jest środkiem odurzającym lub psychotropowym odpowiedzialność karna

Najbardziej podobne substancje

Dobór uwzględnia przede wszystkim podobieństwo struktury chemicznej, a pomocniczo wspólny mechanizm lub podklasę WADA. Nie jest to lista sąsiadów alfabetycznych.

  • Modafinil — bardzo zbliżona struktura chemiczna; ta sama klasa WADA S6.A.
  • Fladrafinil — zbliżony szkielet i układ grup funkcyjnych; ta sama klasa WADA S6.A.
  • Amfetaminil — zbliżony szkielet i układ grup funkcyjnych; ta sama klasa WADA S6.A.
  • Prenylamina — zbliżony szkielet i układ grup funkcyjnych; ta sama klasa WADA S6.A.
  • Flmodafinil — ta sama podgrupa funkcjonalna WADA S6.A.
  • Fenbutrazat — ta sama grupa działania na Liście zabronionej.

Przypisy

  1. Światowy Kodeks Antydopingowy, Lista zabroniona 2026 (WADA), klasa S6.A.
  2. Ustawa z dnia 21 kwietnia 2017 r. o zwalczaniu dopingu w sporcie, art. 48, art. 49.
  3. Ustawa z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne.
  4. Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii.

Wykrywanie i potwierdzanie

Metody mają różną moc wnioskowania. Alarm lub wynik przesiewowy służy do ochrony i wyboru dalszego badania; nie zastępuje identyfikacji potwierdzającej wykonanej w granicach zwalidowanej metody.

Badanie przesiewowe

Identyfikacja wstępna

Potwierdzenie laboratoryjne

Dobór zależy od postaci materiału, matrycy, stężenia, dostępnej aparatury i procedury właściwej jednostki.