
Identyfikatory chemiczne
pozycja zbiorcza — brak jednego kompletu identyfikatorów.
| Numer CAS | nie ustalono dla tej pozycji |
|---|---|
| Wzór sumaryczny | nie ustalono dla tej pozycji |
| Masa molowa | nie ustalono dla tej pozycji |
| SMILES | nie ustalono dla tej pozycji |
| InChIKey | PBGKTOXHQIOBKM-FHFVDXKLSA-N |
| PubChem CID | nie ustalono dla tej pozycji |
Nazewnictwo
| Język / system | Nazwa |
|---|---|
| polski | Insuliny |
| angielski | Insulins |
| klasa Listy zabronionej WADA | S4.4 |
Czym jest
modulator hormonalny lub metaboliczny - zmienia gospodarkę hormonalną lub energetyczną.
Pozycja „Insuliny” jest zaliczona do klasy S4.4 Listy zabronionej.
Zakres opisu. Hasło ma charakter rozpoznawczo-prawny. Wskazuje status substancji na Liście zabronionej oraz podstawę odpowiedzialności - nie stanowi porady medycznej ani instrukcji stosowania.
Użycie represyjne
Od lat 30. do 60. XX wieku insulinę stosowano w psychiatrii do wywoływania hipoglikemii i śpiączki, a w ZSRR praktyka ta została wykorzystana również wobec dysydentów osadzanych w psychuszkach. Raport Amnesty International z 1975 roku opisywał między innymi przymusowe podawanie dużych dawek Leonidowi Pluszczowi. Personel kontrolował moment utraty i odzyskania świadomości, aby osłabić ciało, przerwać aktywność intelektualną, złamać opór i zwiększyć zależność pacjenta od instytucji Szerszy opis i źródła: psychiatria.co.pl.
Profil działania i oczekiwany cel użycia
Mechanizm w organizmie. Insulina aktywuje receptor kinazy tyrozynowej, zwiększa wychwyt glukozy i syntezę glikogenu, hamuje lipolizę i proteolizę oraz nasila transport potasu do komórek.
Czego użytkownik mógł się spodziewać. Oczekiwano szybszego uzupełnienia glikogenu i działania antykatabolicznego, często w połączeniu z dużą podażą węglowodanów.
Ocena dowodów. Efekty metaboliczne są pewne; brak dowodu bezpiecznej przewagi sportowej u osoby bez cukrzycy.
Działania niepożądane i szkody
Najważniejszym zagrożeniem jest nagła hipoglikemia z zaburzeniami zachowania, drgawkami, śpiączką, uszkodzeniem mózgu lub zgonem; także hipokaliemia, przyrost masy i błędy pomiędzy preparatami.
Udokumentowane postacie, stosowanie i dawki
Preparaty mają bardzo różny początek i czas działania; dawka jest indywidualna w jednostkach. Nie ma bezpiecznej dawki dla zdrowego sportowca, a strzykawka lub pompa bez rozpoznania rodzaju insuliny nie pozwala ocenić ekspozycji.
Podane liczby opisują zatwierdzone leczenie albo warunki badania. Nie stanowią zalecenia stosowania w sporcie. Niezweryfikowany „cykl” może być dowodem zamiaru, lecz nie jest wiarygodnym źródłem medycznym.
Źródła profilu
- Lista zabroniona WADA 2026.
- Endocrine Society: następstwa zdrowotne środków poprawiających wynik.
Identyfikatory i zasoby zewnętrzne
| Baza danych | Identyfikator |
|---|---|
| Numer CAS | 11061-68-0 |
| PubChem CID | 118984375 |
| ChemSpider | 17286481 |
| CompTox (DTXSID) | DTXSID7040499 |
| ChEBI | 5931 |
| KEGG | D03230 |
| DrugBank | DB00030 |
| UNII (FDA) | 1Y17CTI5SR |
| MeSH | D007328 |
| RxNorm | 253182 |
| ECHA InfoCard | 100.031.151 |
| InChIKey | PBGKTOXHQIOBKM-FHFVDXKLSA-N |
Pełny zestaw powiązań i identyfikatorów: Wikidata Q50265665.
Status na Liście zabronionej
| Cecha | Wartość |
|---|---|
| reżim | Światowy Kodeks Antydopingowy / Lista zabroniona WADA |
| wersja wykazu | Lista zabroniona WADA 2026 (obowiązuje od 1 stycznia 2026 r.) |
| klasa WADA | S4.4 |
| zakres zakazu | w każdym czasie (podczas zawodów i poza zawodami) |
Podstawa prawna
| Akt | Zakres |
|---|---|
| Lista zabroniona (Światowy Kodeks Antydopingowy WADA) | zaliczenie substancji do klasy S4.4 |
| Ustawa z dnia 21 kwietnia 2017 r. o zwalczaniu dopingu w sporcie | zakaz stosowania, podawania i obrotu w celu użycia w sporcie; nadzór POLADA |
| Ustawa z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne | dla substancji będących produktami leczniczymi - obrót wyłącznie w reglamentowanym łańcuchu |
Rozpoznanie w warunkach terenowych
Postać spotykana: tabletki, kapsułki, blistry i butelki preparatów hormonalnych lub metabolicznych.
Sygnały rozpoznawcze: nazwy inhibitorów aromatazy, SERM i modulatorów metabolizmu; obrót poza apteką lub brak polskiego oznakowania.
Wskaźniki - liczba i rodzaj preparatów, droga podania, dokumentacja terapeutyczna, przekroczenie właściwego progu lub dawki oraz obrót poza legalnym łańcuchem; kontekst siłowni nie jest samodzielną przesłanką.
Zasady bezpieczeństwa - zabezpieczenie preparatów, opakowań, sprzętu i dokumentacji; pobranie próbek do badania; ostrożność wobec nieoznaczonych roztworów i proszków.
Odpowiedzialność
| Podstawa | Czyn | Charakter |
|---|---|---|
| art. 48 ustawy o zwalczaniu dopingu w sporcie | podawanie małoletniemu lub zawodnikowi substancji zabronionej albo stosowanie wobec niego metody zabronionej | odpowiedzialność karna |
| art. 49 ustawy o zwalczaniu dopingu w sporcie | wprowadzanie do obrotu lub uczestniczenie w obrocie substancją zabronioną w celu użycia w sporcie | odpowiedzialność karna |
| reguły antydopingowe (POLADA) | stosowanie lub posiadanie przez zawodnika | odpowiedzialność dyscyplinarna |
Najbardziej podobne substancje
Dobór uwzględnia przede wszystkim podobieństwo struktury chemicznej, a pomocniczo wspólny mechanizm lub podklasę WADA. Nie jest to lista sąsiadów alfabetycznych.
- Meldonium — ta sama podgrupa funkcjonalna WADA S4.4.
- Trimetazydyna — ta sama podgrupa funkcjonalna WADA S4.4.
- 2-Androstenol — ta sama grupa działania na Liście zabronionej.
- 2-Androstenon — ta sama grupa działania na Liście zabronionej.
- 3-Androstenol — ta sama grupa działania na Liście zabronionej.
- 3-Androstenon — ta sama grupa działania na Liście zabronionej.
Przypisy
- Światowy Kodeks Antydopingowy, Lista zabroniona 2026 (WADA), klasa S4.4.
- Ustawa z dnia 21 kwietnia 2017 r. o zwalczaniu dopingu w sporcie, art. 48, art. 49.
- Ustawa z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne.
Wykrywanie i potwierdzanie
Metody mają różną moc wnioskowania. Alarm lub wynik przesiewowy służy do ochrony i wyboru dalszego badania; nie zastępuje identyfikacji potwierdzającej wykonanej w granicach zwalidowanej metody.
Badanie przesiewowe
- Testy immunochromatograficzne — szybki test klasowy tylko dla analitów objętych zakresem zestawu.
Identyfikacja wstępna
- HPLC z detektorem matrycy diodowej (HPLC-DAD) — rozdzielenie i porównanie widma UV dla związków z chromoforem.
Potwierdzenie laboratoryjne
- Chromatografia cieczowa z tandemową spektrometrią mas (LC-MS/MS) — selektywne potwierdzenie substancji i metabolitów.
- Chromatografia gazowa ze spektrometrią mas (GC-MS) — potwierdzenie związków podatnych na analizę gazową lub po derywatyzacji.
- Wysokorozdzielcza spektrometria mas (HRMS) — dokładna masa i fragmentacja przy badaniu nowych lub nieoczekiwanych związków.
Dobór zależy od postaci materiału, matrycy, stężenia, dostępnej aparatury i procedury właściwej jednostki.